Antyczni kibole

W Bizancjum istniały cztery stronnictwa cyrkowe, Niebieskich, Czerwonych, Zielonych oraz Białych. Reprezentowały drużyny wyścigów rydwanów, a barwy zawodników były też barwami ich kibiców. W późniejszych czasach jedynymi liczącymi się zespołami (a więc i ugrupowaniami kibiców) byli Niebiescy i Zieloni. Stronnictwa te stanowiły coś w rodzaju mieszanki zwykłych gangów ulicznych oraz partii politycznych, które z czasem coraz śmielej i zuchwalej zaczęły wtrącać się do ważnych spraw państwowych, łącznie ze sporami pomiędzy kandydatami do tronu. W okresie przed tak zwanym powstaniem Nika, kibice wywierali już ogromny wpływ na politykę cesarzy, opanowując miasto do tego stopnia, że ani siły cesarskie, ani straż miejsca nie były w stanie i nie potrafiły już zaprowadzić porządku w mieście bez ich współudziału, a zwłaszcza tego stronnictwa, które miało aktualnie przewagę i poparcie wpływowych klanów.

A. Krawczuk w „Poczcie cesarzy bizantyjskich” daje malowniczy obraz tych antycznych kiboli: Najgorliwszych zwolenników stronnictw, dodajmy, łatwo było rozpoznać na ulicy i podczas wyścigów rydwanów już po samym niezwykłym stroju i uczesaniu. Głowy mieli z przodu wygolone, ale z tyłu zapuszczali bujne włosy, spadające na kark. Nosili też długie wąsy i brody. Ubierali się kosztownie – Niebieskich stać było na to! – ale dziwacznie: mankiety mocno ściągnięte, ale rękawy rozdęte bufiasto. Dzięki temu byli dobrze widoczni na trybunach, kiedy machali rękami, zachęcając swoich woźniców. Tak więc owe rękawy, oczywiście barwne, spełniały role chorągiewek kibiców w naszych czasach. Wdziewali też spodnie na wzór Hunów oraz odpowiednie płaszcze i buty.

Pastinaca muranese – aneks

Dlaczego pastinaca muranese? Dlaczego właśnie pietruszka? Prawdopodobnie dlatego, że uchodziła w dawnych czasach za bardzo skuteczny afrodyzjak. Wierzono, że wzmaga męskie pożądanie i poprawia ukrwienie penisa. Obecnie wiemy, że korzeń pietruszki zawiera apiol, olejek eteryczny, który może działać drażniąco na mięśnie macicy, a tym samym pobudzać kobietę i zwiększać jej ochotę na seks. Apiol posiada również działanie psychoaktywne, a w dawnych czasach był używany w medycynie między innymi do aborcji.