Jak daleko od Akropolu

Przyjmuje się, że w czasach Sokratesa odległość od Akropolu do morza wynosiła ok. 4 – 5 km. Dziś od centrum Aten do wybrzeża to dystans prawie 10 kilometrów. Skąd ta różnica, skoro wiadomo, że linia brzegowa Zatoki Sarońskiej nie przesunęła się znacząco od czasów starożytnych? Phalerum lub Phaleron leżał około 5 km na południowy zachód od Akropolu, właśnie nad zatoką Sarońską, którą w tamtych czasach nazywano również  Zatoką Phalerum. Był to główny port Aten, zanim Temistokles od roku 491 r. p.n.e. rozbudował trzy skaliste naturalne porty przy cyplu Pireusu jako alternatywę. Legenda głosi, że Menesteusz wypłynął ze swoją flotą do Troi z Faleronu, podobnie jak Tezeusz, gdy udawał się na Kretę. Porty Faleron i Pireus leżały więc dokładnie w tym samym miejscu co dziś, a morze wcale nie cofnęło się aż o 6 km.

Wyjaśnieniem jest zmiana perspektywy. W starożytności liczono odległość od Akropolu do Faleronu, czyli 4 do 5 kilometrów, a dziś liczy się od centrum Aten do Pireusu – stąd 10 km. W rzeczywistości Ateny zawsze były blisko morza, chociaż w starożytności były jednak bardziej „lądowe”, bo od morza oddzielał je pas równiny, wypełniony obecnie przez zawiły labirynt dzielnic i domów, miasta Palaio Faliro, Kallithea i Neo Faliro, które są częścią aglomeracji ateńskiej. Zmieniły się więc jedynie granice miasta oraz sposób opisywania odległości.